Parafia Rzymskokatolicka Świętych Apostołów Piotra i Pawła

Przejście w 1294 roku Pieniążkowa jako wsi kościelnej na własność biskupów włocławskich stało się powodem wyodrębnienia z niej i powstania pod koniec XIII wieku parafii opaleńskiej, dzięki fundacji ówczesnych właścicieli Opalenia. W 1302 roku właścicielem wioski był rycerz Maciej lub Mateusz. Krzyżacy wydali dla Opalenia w 1365 roku przywilej lokacyjny. Na mocy tego dokumentu ziemię przekazano w użytkowanie chłopom, a proboszcz parafii otrzymał cztery włóki ziemi jako uposażenie. Dokument krzyżacki z 1365 roku wspomina o istniejącym już kościele. Była to świątynia drewniana pod wezwaniem św. Piotra. W Zarysie historyczno-statystycznym Diecezji Chełmińskiej z 1928 roku zamieszczono następującą informację „kościół w Opaleniu był parafialny jeszcze do końca XVI wieku i jako filialny został przyłączony do Piaseczna”. Dokumenty z 1745 i 1765 roku potwierdzają powyższą przynależność. Dawna parafia opaleńska weszła w skład dekanatu gniewskiego. Pod koniec XVI wieku do parafii opaleńskiej należały osady: Opalenie i Munsterwald, a ponadto: Aplinki, Widlice i Eichwalde. W tym czasie patronem kościoła był św. Piotr. W okresie późniejszym jako kolejnego patrona uwzględniono również św. Pawła. Od tej pory główną uroczystość odpustową obchodzono 29 czerwca. W wizytacji bpa Mikołaja Gniewosza z 1649 roku zapisano, że „napływ ludzi na ten odpust był bardzo wielki”. W 1748 roku powołano bractwo św. Józefa. W tym czasie funkcjonowały jeszcze dwa bractwa św. Jana Nepomucena i św. Rocha. Po zniszczeniach wojennych spowodowanych szwedzkim „potopem”, pierwotny XIV-wieczny kościół odrestaurowano w 1665 roku. Świątynia tym razem o konstrukcji ryglowej nie zachowała się do naszych czasów, ponieważ uległa rozbiórce. Obecny kościół wzniesiono w 1773 roku na „murach wcześniejszej budowli gotyckiej”, a sam kościół uznano „za cenny obiekt architektury barokowej”. Jego fundatorem jak i również szpitalika parafialnego z 1774 roku był ówczesny właściciel Opalenia Jakub Hutten-Czapski. W 1919 roku ustanowiono lokalny wikariat, a 15 II 1925 roku bp Augustyn Rosentreter wznowił działalność samodzielnej parafii opaleńskiej pod wezwaniem Apostołów św. Piotra i Pawła. Kościół w Opaleniu podlegał patronatowi rządowemu, natomiast kolatorem był biskup chełmiński.