Społeczność i kultura / Miejsca kultu religijnego / Kościoły

Parafia Rzymskokatolicka Świętego Joachima

Wróć
Parafia Rzymskokatolicka Świętego Joachima

O miejscu

Do czasów trzeciego rozbioru Rzeczpospolitej tereny obecnego Sosnowca należały do parafii w Mysłowicach. Utworzenie Księstwa Warszawskiego a następnie ustanowienie granic Królestwa Polskiego (tzw. Kongresówki) po 1815 roku rozdzieliły parafię w Mysłowicach na dwie części pruską z siedzibą w Mysłowicach oraz rosyjską przy kościele w Niwce. Granicą dwóch części parafii w Mysłowicach stała się rzeka Przemsza. 16 lipca 1821 roku papież Pius VII wydał bullę „De salute animarum” ("O zbawieniu dusz"), która regulowała status Kościoła katolickiego w Prusach. Zgodnie z tym dokumentem nastąpiło przeniesienie dekanatów bytomskiego i pszczyńskiego z diecezji krakowskiej do diecezji wrocławskiej. Parafia Mysłowicka stała się częścią Diecezji Wrocławskiej, tereny dzisiejszego Sosnowca pozostały w Diecezji Krakowskiej. Przy kościele w Niwce rozpoczęła funkcjonowanie faktycznie niezależna parafia nazywana jeszcze w prawie jako kaplica w Niwce. Dopiero 17 marca 1826 roku biskup krakowski Jan Paweł Woronicz oficjalnie odłączył Niwkę od parafii Mysłowice. Podniósł także rangę kościoła z filialnego na parafialny. Do nowej parafii przyłączył Zagórze, Klimontów, Dandówkę, Porąbkę, Sielec, Modrzejów i inne małe osady. W latach 1848-1852 staraniem hrabiny Jadwigi Mieroszewskiej zostaje wzniesiony jednonawowy kościół w Zagórzu. Autorami projektu są krakowscy architekci Stanisław Gołębiowski i Tomasz Majewski. W 1850 roku pierwszy proboszcz parafii Niwka-Zagórze ks. Walenty Macha przenosi się na nowo wybudowaną plebanię w Zagórzu. Kościół na Zagórzu pod wezwaniem św. Joachima poświęcił 17 września 1854 roku biskup Tadeusz Łubieński biskup pomocniczy kujawsko-kaliski. Z chwilą konsekracji kościoła świątynia w Zagórzu stała się kościołem parafialnym a kościół w Niwce filialnym. W miarę rozwoju ziem Zagłębia Dąbrowskiego wzrastała także liczba ludności. Kościół wybudowany staraniem hrabiny Mieroszewskiej był, pod już pod koniec XIX wieku, za mały. Ówczesny proboszcz ks. Józef Dotkiewicz postanowił wybudować nowy, większy kościół. Budowa trwała dziesięć lat od 1898 do 1908 roku. Pochłonęła ona koszt 200.000 rubli. Nowy kościół został zbudowany z czerwonej nietynkowanej cegły, obok starego, którego prezbiterium zostało zburzone. W jego miejscu zostało zrobione wejście do nowego kościoła. Stary kościół pozostał na froncie nowego i stanowi jego wielką kruchtę. Nowy kościół został konsekrowany przez biskupa kieleckiego Augustyna Łosińskiego 15 sierpnia 1910 roku Kościół jest budowlą nieorientowaną, zwróconą prezbiterium w kierunku północno-zachodnim. Starsza część świątyni wzniesiona została na rzucie prostokąta i jest jednonawową budowlą z dwiema wieżami w fasadzie. Nowsza część kościoła, założona na rzucie krzyża łacińskiego, jest trzynawowa, z sześcioprzęsłowym korpusem nawowym, trójprzęsłowym transeptem i dwuprzęsłowym prezbiterium. We wnętrzu na uwagę zasługuje m.in. bogate snycerskie wyposażenie w większości wykonane przez Pawła Turbasa, dekoracja malarska z 1934 r. Zygmunta Milli'ego oraz otaczana kultem figura Najświętszej Maryi Panny (koronowana 14 czerwca 2000 r., przez biskupa sosnowieckiego Adama Śmigielskiego SDB). Ponadto warte zauważenia są współczesne witraże, autorstwa Elżbiety i Aleksandra Kozerów. W roku 2022 otwarto w południowo zachodniej części kościoła (w nieużytkowanej drugiej zakrystii) kaplicę z całodzienną adoracją Najświętszego Sakramentu.
Adres
ul. ks. Jerzego Popiełuszki 46, 41-219 Sosnowiec
Lokalizacje
Punkt referencyjny
50.2994927, 19.1788872